डॉ. मच्छिंद्र बांगर यांचा हवामान अंदाज: महाराष्ट्रात थंडीचा कडाका वाढणार; मार्च-एप्रिलमध्ये गारपिटीचे संकेत!
हवामान तज्ज्ञ डॉ. मच्छिंद्र बांगर यांनी वर्तवलेल्या हवामान अंदाजानुसार, सध्या उत्तर भारतामध्ये एकापाठोपाठ एक सक्रिय होणाऱ्या ‘वेस्टर्न डिस्टरबन्स’मुळे (WD) हवामानात मोठी उलथापालथ होत आहे. रशियातील सायबेरिया भागात तापमान उणे ६० अंश सेल्सिअसपर्यंत जाण्याची शक्यता असल्याने त्याचा परिणाम भारतीय हवामानावर होत आहे. सध्या उत्तर भारतात पंजाब, दिल्ली, राजस्थान, मध्य प्रदेश आणि उत्तर प्रदेश या राज्यांमध्ये तीव्र थंडीची लाट असून दाट धुक्यामुळे जनजीवन विस्कळीत झाले आहे. हवामान विभागाने अनेक राज्यांमध्ये थंडी आणि धुक्यासाठी ‘ऑरेंज’ आणि ‘येलो’ अलर्ट जारी केला आहे.
महाराष्ट्राच्या संदर्भात बोलायचे झाले तर, पुढील ३ ते ४ दिवस राज्यामध्ये थंडीचा कडाका कायम राहण्याचा अंदाज आहे. विशेषतः विदर्भ, उत्तर महाराष्ट्र आणि मराठवाड्याच्या उत्तर भागात थंडीची तीव्रता अधिक जाणवेल. २९ आणि ३० डिसेंबर दरम्यान तापमानात आणखी घट होऊन गारठा वाढण्याची शक्यता आहे. मात्र, ३१ डिसेंबर आणि जानेवारीच्या सुरुवातीला बंगालच्या उपसागराकडून येणाऱ्या बाष्पयुक्त वाऱ्यांमुळे महाराष्ट्रात ढगाळ वातावरण निर्माण होऊ शकते, ज्यामुळे थंडीचा प्रभाव काही प्रमाणात कमी होईल.
दीर्घकालीन अंदाजाचा विचार करता, डॉ. बांगर यांनी मार्च, एप्रिल आणि मे या उन्हाळी महिन्यांबाबत महत्त्वाची माहिती दिली आहे. जानेवारी आणि फेब्रुवारी महिना द्राक्ष बागायतदारांसाठी पोषक असून मोठ्या पावसाची शक्यता नाही. मात्र, मार्च महिन्यात विदर्भासह काही भागात गारपिटीचा इशारा देण्यात आला आहे. एप्रिल आणि मे महिन्यातही पावसाळी वातावरण राहण्याची शक्यता असून, अरबी समुद्राच्या दक्षिण भागात वादळी परिस्थिती निर्माण होऊ शकते. त्यामुळे यावर्षीचा उन्हाळा काहीसा पावसाळी आणि गारपिटीच्या सावटाखाली राहण्याची चिन्हे आहेत.
उत्तर भारतातील डोंगराळ भागात मोठ्या प्रमाणात हिमवृष्टी आणि मैदानी भागात पाऊस किंवा गारपिटीची शक्यता असल्याने त्याचे पडसाद मध्य भारताच्या हवामानावरही उमटतील. बंगालच्या उपसागरात निर्माण होणाऱ्या कमी दाबाच्या क्षेत्राचा प्रभाव पूर्व भारतावर अधिक दिसेल, तरीही महाराष्ट्रातील शेतकऱ्यांनी मार्च आणि एप्रिलमधील संभाव्य वातावरणीय बदलांकडे लक्ष देणे गरजेचे आहे.